Nijbroek

De Ossenweide (GM), Breestuk 2, Nijbroek

1719 is het jaartal dat op de voorgevel van deze boerderij te zien is. Dit fraaie monument viert dit jaar zijn 300-jarig bestaan! Een plek van plezier dus. De naam van de boerderij is nog ouder en werd voor het eerst geregistreerd als naam van een weiland in 1648. De gevelindeling van de voorgevel is opmerkelijk, met name het smalle venster aan de rechterzijde. De twee deuren wijzen op een dubbele bewoning. Al in 1748 is er sprake van een inwonende oude vrouw, genaamd Aaltje Herms. Zij had ‘bij de eijgenaer een camer en keuken in gebruijk’. Alleen de buitenzijde van dit monument is te bezichtigen.

Dorpshuis De Arend (GM), Dorpsplein 2, Nijbroek

Al in de middeleeuwen stond hier een herberg-brouwerij, ‘het huys aen den Brink’ genoemd. Na 1800 veranderde de naam in ‘Dijkzigt’. In 1832 was de weduwe van Jan Harking de herbergierster. Haar vader, Jannes Pannenkoek, bezat de herberg Rosendaal, eveneens in de dorpskern van Nijbroek gelegen. Het pand is karakteristiek gesitueerd aan het dorpsplein van Nijbroek. Tegenwoordig is in het monument het dorpshuis van Nijbroek gevestigd.

Kerkzicht (GM), Dorpsplein 7, Nijbroek

Het voorhuis van dit monument is fraai versierd met pilasters en decoratieve windveren (de lijsten langs het dak). De boerderij is beeldbepalend voor het historische dorpsgezicht van Nijbroek en ligt tegenover de dorpskerk, waar de naam ook op wijst. In 1872 werd een bakkerij in het pand gevestigd en later kwam er ook een winkeltje. Hiervoor werd vermoedelijk rond 1900 rechts in de voorgevel een winkelpui gemaakt. Op dit moment wordt het pand gerestaureerd. Als de verbouwing het toelaat, kunt u een kijkje nemen in de historische bakkerij.

Dorpskerk Nijbroek (RM), Dorpsplein 8, Nijbroek (kerktoren te beklimmen op eigen risico)

Op deze plek stond al in de middeleeuwen een kapel, gewijd aan St. Remigius. De kapel hoorde bij de parochie Terwolde. In 1339 werd Nijbroek een zelfstandige parochie. De kapel werd tot parochiekerk verheven en gewijd aan St. Gregorius. Vanaf deze tijd is de kerk verbouwd en uitgebreid tot de huidige kerk, hoewel grote delen nog uit de 14e-eeuw dateren. Zo zijn in het koor hele bijzondere, 14e-eeuwse schilderingen ontdekt. In de eerste helft van de 16e eeuw werd de toren verhoogd met een klokkentorenverdieping. Twee luidklokken werden hier geplaatst: één van Willem Wegewart in 1610 en één van Pieter en Hendrick van Trier in 1658. Beide klokken werden in 1943 door de Duitse bezetting omgesmolten tot kogels, maar gelukkig in 1960 vervangen door nieuwe klokken met dezelfde inscripties. De preekstoel dateert uit de 17e eeuw en kwam hier na de Reformatie. In 1825 werden er nieuwe ramen geplaatst en in 1861 kreeg de kerk een orgel van H. Knipscheer II. Deze prachtige kerk is zeker een bezoek waard! De kerk is open tot 16.00 uur.

De Fransenburg (GM), Middendijk 31, Nijbroek

Vanaf 1328 liet graaf Reinoud II van Gelre het woeste, natte gebied van Nijbroek ontginnen. Een deel van het nieuwe cultuurland, inclusief boerderijen, schonk Reinoud II in 1342 aan het net gestichte klooster Monnikhuizen bij Arnhem. In de loop van de tijd vergrootte het klooster haar bezit en werd zo een grootgrondbezitter. De pachtopbrengsten (in natura) die het klooster ontving werden opgeslagen in een spijker of spieker, een soort pakhuis. Zo’n spieker werd van steen gebouwd en omgracht en was dus een hele veilige bergplaats. Later werd de spieker verbouwd en herbestemd tot statusvolle en plezierige woonplek voor de richters (bestuurders) en vice-richters van Nijbroek. Rond 1800 is het imposante bouwwerk helaas gesloopt. Onder de grond zijn de funderingsresten van de spieker uit de 14e eeuw nog aanwezig. De eigenaar vertelt u met veel enthousiasme en kennis alles over dit kasteel van Nijbroek en wat er nu nog van rest.

Diaconiehuisjes (GM), Middendijk 44, 46, 48 en 50, Nijbroek

Een rijtje van vier eenvoudige arbeiderswoningen, twee aan twee gekoppeld. Ze bestaan uit een begane grond met een zolder. Achter de woningen bevindt zich een aangesloten berging. Sociaal-historisch gezien zijn ze een goed voorbeeld van de huisvesting van de arbeidersklasse in de 19e eeuw. Het waren zogenaamde diaconie- of armenhuisjes, die rond 1888 in opdracht van de diaconie van de Hervormde Gemeente te Nijbroek zijn gebouwd. De vier huisjes zijn aan de buitenzijde te bezichtigen.

Barmen ’t Loo (GM), Middendijk 59, Nijbroek

Deze prachtige, rijkversierde boerderij is gebouwd in 1912. Het voorhuis wordt gekenmerkt door fraaie architectuur en rijke decoraties. Bovenin de voorgevel is een Jugendstil tegelornament gemetseld met daarop de naam van de boerderij en de bouwdatum. De boerderijnaam is afkomstig van de opdrachtgever: Barmentloo. Hij liet de nabijgelegen oude boerderij de Grote Lugtenbelt afbreken en deze nieuwe boerderij op korte afstand ervan oprichten. Het is een plezier om de prachtige buitenzijde van dit monument te bezichtigen.

Het Reuvekampje (GM), Monnikenweg 6, Nijbroek

Deze boerderij is vernoemd naar een akker waarop ‘reuven’ (= rapen, een knolgewas) werden verbouwd. Het boerderijtype, een hallehuisboerderij, is typisch voor deze streken. Volgens de muurankers is het pand in 1847 gebouwd. Bij de boerderij bevindt zich een bakhuisje. Het exterieur van de boerderij is voor een groot deel sinds 1847 onveranderd gebleven. Dit monument is open van 10.00 uur tot 13.00 uur.

 

 

Stuur door

Stuur dit artikel door

stuurartikeldoor

Data